طراحی سایت وردپرسی در ۱۴۰۵: قبل از سفارش این‌ها رو بدون
وردپرس هنوز محبوب ترین راه ساخت سایت در دنیاست و تو ایران هم بیشتر سایت های شرکتی، فروشگاهی و شخصی روی همین سیستم ساخته می شن. دلیلش روشنه؛ مدیریتش ساده ست، افزونه برای تقریباً هر نیازی پیدا می شه و اگه یه روز بخوای با طراح دیگه ای کار کنی، پیدا کردن کسی که وردپرس بلد باشه کار سختی نیست. ولی همین محبوبیت یه روی دیگه هم داره. چون ورود به این بازار راحته، کیفیت سایت های وردپرسی از زمین تا آسمون فرق می کنه و خیلی از کسب وکارها بعد از چند ماه می فهمن چیزی که خریدن، با چیزی که فکر می کردن خیلی فاصله داره
این مطلب برای کسیه که می خواد سایت وردپرسی سفارش بده و دوست داره قبل از پرداخت، بدونه دقیقاً دنبال چی باشه. از انتخاب قالب و سرعت تا امنیت، سئو، هزینه و چیزهایی که باید بعد از تحویل دستت باشه
چرا وردپرس هنوز انتخاب منطقی ایه؟
سال هاست که هر چند وقت یه بار یه ابزار جدید ادعا می کنه جای وردپرس رو می گیره. سایت سازهای آنلاین، ابزارهای هوش مصنوعی ساخت سایت و فریم ورک های جدید برنامه نویسی هر کدوم مزیت های خودشون رو دارن. ولی وردپرس هنوز برای بیشتر کسب وکارهای کوچیک و متوسط تعادل خوبی بین هزینه، انعطاف و سادگی مدیریت داره
یکی از مهم ترین مزیت هاش مالکیته. سایتی که روی وردپرس و هاست خودت ساخته شده، کاملاً مال توئه. می تونی هر وقت خواستی جابه جاش کنی، طراحت رو عوض کنی یا خودت امکانات جدید اضافه کنی. تو بیشتر سایت سازهای آنلاین این آزادی وجود نداره و سایتت به پلتفرمی بسته ست که قوانینش دست تو نیست
مزیت دوم، اکوسیستم سئوست. افزونه هایی مثل رنک مث یا یواست، کنترل کاملی روی عنوان ها، توضیحات، نقشه ی سایت و داده های ساختاریافته بهت می دن. البته افزونه به تنهایی سایت رو سئو نمی کنه، ولی ابزار درست رو در اختیارت می ذاره
با این حال وردپرس برای همه ی پروژه ها بهترین گزینه نیست. اگه امکانات خیلی خاص، پنل های پیچیده ی کاربری یا حجم داده ی خیلی بالا لازم داری، سایت اختصاصی که با زبان هایی مثل PHP یا فریم ورک هایی مثل لاراول ساخته می شه، معمولاً انتخاب بهتریه
نصب قالب با طراحی سایت فرق داره
بزرگ ترین سوءتفاهم تو بازار سایت وردپرسی همینه. خیلی از پیشنهادهای ارزون در واقع نصب یه قالب آماده و عوض کردن لوگو و رنگ هاست. این کار شاید برای یه صفحه ی معرفی خیلی ساده کافی باشه، ولی برای کسب وکاری که می خواد از سایتش مشتری بگیره، معمولاً جواب نمی ده
طراحی واقعی از شناخت کسب وکار شروع می شه. کی قراره از سایت استفاده کنه، دنبال چیه، چه سوال هایی تو ذهنشه و چه چیزی باعث می شه بهت اعتماد کنه. بعد از این هاست که ساختار صفحه ها، متن ها و مسیر کاربر چیده می شه. قالب فقط ابزار پیاده سازیه، نه خود طراحی
یه تست ساده هست که می تونی قبل از سفارش انجام بدی. از طراح بپرس صفحه ی اصلی سایتت قراره چه بخش هایی داشته باشه و چرا. اگه جوابش فقط به دموی قالب اشاره کرد و حرفی از مشتری های تو نزد، احتمالاً قراره یه قالب نصب بشه، نه اینکه سایتی برای کسب وکارت طراحی بشه
قالب سبک، سایت سریع
سرعت سایت امروز فقط یه ویژگی فنی نیست، مستقیماً روی فروش و رتبه ی گوگل اثر داره. بیشتر کاربرهای ایرانی با گوشی و اینترنت موبایل وارد سایت ها می شن و صفحه ای که چند ثانیه طول بکشه تا باز شه، خیلی هاشون رو قبل از دیدن محتوا از دست می ده
بخش زیادی از کندی سایت های وردپرسی از قالب های سنگین چندمنظوره میاد. قالب هایی که ده ها دمو و صدها امکان دارن، کد همه ی این امکانات رو تو صفحه بار می کنن، حتی اگه از هیچ کدومشون استفاده نکنی. اسلایدرهای بزرگ، انیمیشن های زیاد و افزونه های غیرضروری هم مشکل رو بدتر می کنن
سایت وردپرسی سریع معمولاً روی یه قالب سبک یا طراحی اختصاصی با یه صفحه ساز و سیستم طراحی ثابت ساخته می شه. تصاویر با فرمت های سبک مثل WebP ذخیره می شن، کش درست تنظیم می شه و فقط افزونه هایی نصب می شن که واقعاً لازمن. قبل از تحویل هم باید سرعت روی موبایل با ابزارهایی مثل PageSpeed Insights تست بشه و شاخص های Core Web Vitals قابل قبول باشن. تیم web.dev گوگل برای این شاخص ها عدد مشخص داده؛ مثلاً بزرگ ترین بخش صفحه باید «ظرف ۲٫۵ ثانیه از شروع بارگذاری» نمایش داده بشه و صفحه ها باید INP یا زمان پاسخ به تعامل «۲۰۰ میلی ثانیه یا کمتر» داشته باشن (web.dev)
امنیت از همون روز اول
یکی از رایج ترین دلیل های هک شدن سایت های وردپرسی ایرانی، استفاده از قالب ها و افزونه های کرک شده یا نال شده ست. این فایل ها نسخه ی پولی محصولاتی هستن که به صورت غیرقانونی و رایگان پخش می شن. نه به روزرسانی امنیتی می گیرن و نه معلومه چه کدی داخلشون جاسازی شده. خیلی وقت ها لینک های مخفی یا در پشتی دارن که چند ماه بعد سایت رو به دردسر می ندازه
کمترین کارهای امنیتی که یه سایت وردپرسی تازه باید داشته باشه، ساده ست. قالب و افزونه ی اورجینال، نام کاربری غیر از admin و رمز قوی، نسخه ی به روز وردپرس و PHP، گواهی SSL و بکاپ خودکار که یه نسخه اش بیرون از همون هاست نگه داشته بشه. این ها هزینه ی زیادی ندارن، ولی جلوی بیشتر حمله های رایج رو می گیرن. مستندات رسمی وردپرس هم درباره ی بکاپ همین رو می گه؛ از پایگاه داده ات «مرتب بکاپ بگیر و همیشه قبل از هر به روزرسانی» و نسخه ها رو در چند جای جدا، مثل سرور، فضای ابری و کامپیوتر شخصی نگه دار (WordPress Developer Resources)
قبل از سفارش، از طراح بپرس از چه قالب و افزونه هایی استفاده می کنه و لایسنسشون اصله یا نه. طراحی که از این سوال طفره بره، احتمالاً جواب خوبی براش نداره
سئوی پایه، نه وعده ی رتبه ی یک
جمله ی «سایت سئوشده تحویل می دیم» تو آگهی های طراحی سایت خیلی تکرار می شه، ولی تا وقتی معلوم نباشه دقیقاً چه کارهایی پشتشه، معنای زیادی نداره. سئوی پایه ی یه سایت تازه یعنی ساختاری که گوگل راحت بفهمه و کاربر راحت ازش استفاده کنه
این ساختار شامل چند چیز مشخصه؛ آدرس های تمیز و خوانا، یه تیتر اصلی برای هر صفحه و سلسله مراتب درست تیترهای فرعی، عنوان و توضیحات سئو برای صفحه های مهم، نقشه ی سایت، داده های ساختاریافته ی پایه، نسخه ی موبایل درست و سرعت قابل قبول. اتصال سایت به سرچ کنسول گوگل هم از همون روز اول لازمه تا بشه دید گوگل سایت رو چطور می بینه
چیزی که باید بهش شک کنی، قول رتبه ی تضمینیه. خود گوگل تو راهنمای رسمیش درباره ی انتخاب متخصص سئو صریحاً نوشته «هیچ کس نمی تونه رتبه ی اول گوگل رو تضمین کنه» (Google Search Central). سئوی واقعی بعد از ساخت سایت شروع می شه و با تولید محتوای مفید، لینک سازی طبیعی و بهبود مداوم، ماه ها طول می کشه تا نتیجه بده
چه نوع سایت وردپرسی لازم داری؟
سایت شرکتی و خدماتی
برای کسب وکارهایی که خدمات ارائه می دن، از کلینیک و دفتر وکالت تا شرکت های فنی. مهم ترین نکته ی این سایت ها، صفحه ی جدا برای هر خدمته. هر صفحه یه شانس جدا برای دیده شدن تو گوگله و کسی که دنبال یه خدمت خاص می گرده، باید مستقیم به صفحه ی همون خدمت برسه، نه به یه فهرست کلی
فروشگاه اینترنتی با ووکامرس
ووکامرس افزونه ی فروشگاهی وردپرسه و برای فروشگاه های کوچیک تا متوسط انتخاب خوبیه. ولی فروشگاه با سایت معمولی فرق داره؛ دسته بندی درست محصولات، فیلترهای کاربردی، صفحه ی محصول قانع کننده، درگاه پرداخت، روش های ارسال و سرعت بالا با تعداد زیاد محصول، همه باید از اول فکر شده باشن
سایت شخصی
برای متخصص ها، مشاورها و فریلنسرهایی که می خوان با اسم خودشون دیده بشن. این سایت ها معمولاً ساده ترن، ولی معرفی دقیق، نمونه کار واقعی و چند مقاله ی تخصصی می تونن تفاوت زیادی تو جذب مشتری ایجاد کنن
هزینه ی طراحی سایت وردپرسی از چی تشکیل می شه؟
اختلاف قیمت پیشنهادهای طراحی سایت وردپرسی گاهی چند برابره و این اختلاف معمولاً دلیل داره. چند عامل اصلی روی قیمت اثر می ذارن
- تعداد صفحه ها و پیچیدگی هر صفحه
- فروشگاهی بودن یا نبودن و تعداد محصولات
- طراحی اختصاصی یا استفاده از قالب آماده
- امکانات خاص مثل رزرو آنلاین، چندزبانه بودن یا اتصال به نرم افزارهای دیگه
- تولید محتوا و عکس با طراح یا با خود کارفرما
- مدت و محدوده ی پشتیبانی بعد از تحویل
وقتی چند پیشنهاد قیمت گرفتی، فقط عدد آخر رو مقایسه نکن. از هر طراح بخواه بنویسه دقیقاً چه چیزی تحویل می ده. معمولاً وقتی همه چیز کنار هم نوشته بشه، معلوم می شه پیشنهاد ارزون تر کجا کمتر داره
ده سوالی که قبل از سفارش باید بپرسی
- چند سایت زنده که خودت ساختی رو می تونم ببینم؟
- سایت رو با قالب آماده می سازی یا طراحی اختصاصی؟
- قالب و افزونه ها اورجینال هستن؟
- دامنه و هاست به اسم کی ثبت می شه؟
- بعد از تحویل چه دسترسی هایی بهم می دی؟
- سئوی پایه دقیقاً شامل چه کارهاییه؟
- سرعت و نسخه ی موبایل رو چطور تست می کنی؟
- متن ها و عکس ها با کیه؟
- چند بار می شه اصلاحیه داد و پرداخت چطوریه؟
- بعد از تحویل اگه مشکلی پیش اومد، چه پشتیبانی ای دارم؟
جواب ها مهمن، ولی طرز جواب دادن مهم تره. کسی که کارش رو بلده، از سوال دقیق خوشش میاد و جواب روشن می ده. اگه می خوای ببینی یه پروژه ی وردپرسی اصولی دقیقاً چه مراحلی داره و چه چیزهایی تحویل داده می شه، صفحه ی طراحی سایت وردپرسی رو ببین که این مراحل رو کامل توضیح داده
مالکیت سایت؛ چیزی که خیلی ها دیر می فهمن
یکی از تلخ ترین تجربه های صاحبان کسب وکار اینه که روزی که بخوان طراحشون رو عوض کنن، تازه بفهمن دامنه و هاست به اسم خودشون نیست. گاهی طراح از سر لطف همه چی رو خودش می خره که کار سریع تر پیش بره، ولی نتیجه اینه که مالک اصلی سایت کس دیگه ایه
قبل از شروع کار روشن کن که دامنه و هاست به اسم تو ثبت بشن و رمز پنل ها هم دست خودت باشه. بعد از تحویل هم باید دسترسی مدیر کل سایت، دسترسی هاست و یه بکاپ کامل از روز تحویل داشته باشی. این ها رو تو قرارداد بنویس، نه فقط تو صحبت شفاهی
بعد از تحویل؛ تازه اول کاره
سایت وردپرسی بعد از تحویل نیاز به نگهداری داره. وردپرس، قالب و افزونه ها مرتب به روز می شن و خیلی از این به روزرسانی ها برای رفع مشکلات امنیتیه. سایتی که ماه ها آپدیت نشه، دیر یا زود دچار مشکل می شه. بکاپ ها باید مرتب چک بشن و سرعت و عملکرد سایت هم هر چند وقت یه بار بررسی بشه
بعضی کسب وکارها این کارها رو خودشون انجام می دن و بعضی ها قرارداد پشتیبانی ماهانه می بندن. مهم اینه که از اول معلوم باشه این کارها با کیه. قبل از سفارش بپرس چند وقت پشتیبانی رایگان داری، شامل چه کارهایی می شه و بعدش هزینه ی پشتیبانی چطور حساب می شه
اشتباه هایی که بعداً گرون تموم می شن
- انتخاب طراح فقط بر اساس پایین ترین قیمت
- قبول کردن قالب نال شده برای صرفه جویی
- ثبت دامنه و هاست به اسم طراح
- نداشتن قرارداد مکتوب
- نصب ده ها افزونه ی غیرضروری
- فراموش کردن نسخه ی موبایل و سرعت
- نداشتن برنامه برای به روزرسانی و بکاپ
بیشتر این اشتباه ها روز اول هزینه ای ندارن، ولی چند ماه بعد خودشون رو نشون می دن. سایتی که کنده، هک شده یا تو گوگل دیده نمی شه، معمولاً باید دوباره ساخته بشه و اون موقع هم هزینه ی دوباره ساختن رو می دی و هم زمانی رو که از دست دادی
محتوا؛ بخشی که بیشتر پروژه ها رو عقب می ندازه
تجربه ی بیشتر طراح ها نشون می ده که پروژه های طراحی سایت بیشتر از اینکه سر کدنویسی عقب بیفتن، سر محتوا عقب میفتن. طراح منتظر متن صفحه ی درباره ی ما و عکس محصولاته و کارفرما فکر می کرده این ها هم با طراحه. چند هفته می گذره و سایت آماده ست، ولی خالیه
از همون جلسه ی اول روشن کنید متن ها رو کی می نویسه، عکس ها از کجا میان و اگه طراح قراره محتوا تولید کنه، هزینه اش جداست یا نه. متن خوب برای سایت فقط توضیح خدمات نیست؛ باید به سوال های واقعی مشتری جواب بده، کلمه هایی رو که مردم تو گوگل جستجو می کنن در بر بگیره و بازدیدکننده رو به قدم بعدی، یعنی تماس یا خرید، هدایت کنه
عکس ها هم همین طورن. عکس واقعی از محصول، تیم یا محل کسب وکار، تقریباً همیشه از عکس های آماده ی اینترنتی بیشتر اعتماد می سازه. لازم نیست عکاس حرفه ای بگیری؛ گاهی چند عکس تمیز با گوشی و نور مناسب کافیه
وردپرس یا سایت ساز آنلاین؟
سایت سازهای آنلاین برای شروع خیلی کوچیک، مثلاً یه صفحه ی معرفی ساده، گزینه ی بدی نیستن. سریع راه میفتن و هزینه ی اولیه شون کمه. ولی محدودیت هاشون معمولاً بعد از چند ماه خودشون رو نشون می دن؛ کنترل کمتر روی سئو، امکانات محدود، وابستگی به پلتفرم و سختی انتقال سایت به جای دیگه
اگه کسب وکارت قراره رشد کنه، محتوا تولید کنی و از گوگل مشتری بگیری، وردپرس معمولاً سرمایه گذاری بهتریه. سایتی که امروز درست ساخته بشه، چند سال بعد هم قابل توسعه ست و لازم نیست از صفر شروع کنی
سوال های رایج
طراحی سایت وردپرسی چقدر طول می کشه؟
یه سایت شرکتی معمولاً بین دو تا چهار هفته، به شرطی که محتوا آماده باشه. فروشگاه ها و سایت هایی با امکانات خاص بیشتر طول می کشن
خودم می تونم سایت وردپرسی رو مدیریت کنم؟
بله. یکی از مزیت های اصلی وردپرس همینه. کافیه بعد از تحویل یه آموزش کوتاه بگیری تا بتونی مطلب، صفحه و محصول اضافه کنی
سایت وردپرسی امنه؟
اگه با قالب و افزونه ی اورجینال ساخته بشه، مرتب به روز بشه و بکاپ داشته باشه، بله. بیشتر مشکلات امنیتی وردپرس از بی توجهی به همین چند مورد ساده ست
جمع بندی
وردپرس ابزار خوبیه، ولی کیفیت سایت وردپرسی به کسی بستگی داره که اون رو می سازه. سایت وردپرسی خوب سایتیه که بر اساس کسب وکارت طراحی شده، سریع و امنه، از روز اول برای سئو آماده ست و همه ی دسترسی هاش دست خودته. قبل از سفارش، سوال های درست رو بپرس، پیشنهادها رو دقیق مقایسه کن و همه چیز رو مکتوب کن. برای آشنایی بیشتر با مراحل طراحی، هزینه ها و نکته های سئوی سایت، می تونی مطالب وبلاگ kamranh.com رو هم ببینی